Gmina Mykanów w obecnym kształcie trwa od stycznia 1973 roku. Utworzono ją wówczas z czterech dawnych gromad: Borowna, Cykarzewa, Lubojny i Mykanowa. Jej granice objęły powierzchnię dość rozległą, albowiem obszar gminy liczy 141 kilometrów kwadratowych. Współcześnie zamieszkuje tu blisko 14000 osób.

Na terenie gminy Mykanów funkcjonują 24 sołectwa, z 41 wsiami i przysiółkami. W przyjmowanym dziś nazewnictwie wydziela się następujące jednostki administracyjne: Adamów, Antoniów, Dudki, Florków, Grabówka, Jamno, Kokawa, Kolonia Wierzchowisko, Kuźnica Kiedrzyńska, Kuźnica Lechowa, Lemańsk, Lubojenka, Lubojna, Łochynia, Mykanów, Nowa Rybna, Nowy Broniszew, Nowy Kocin, Osiny, Parcela, Pasieka, Przedkocin, Radostków, Radostków Kolonia, Rusinów, Rybna, Stary Broniszew, Stary Cykarzew, Stary Kocin, Topolów, Tylin, Wierzchowisko, Wola Mankowska, Wola Kiedrzyńska.

Gmina Mykanów położona jest bezpośrednio na północ od miasta Częstochowy. Ponadto graniczy z gminami:

• powiat częstochowski:

  • od północnego - wschodu: gmina Kruszyna, od wschodu: gmina Kłomnice,

  • od południowego - wschodu: gmina Rędziny,

  • od południa: miasto - gmina Częstochowa

• powiał kłobucki:

  • od północnego - zachodu: gmina Miedżno,

  • od zachodu - gmina Kłobuck

Terytorium gminy w całości położone jest na obszarze Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej (zwanej potocznie Jurą Krakowsko-Częstochowską), w makroregionie określanym jako Wyżyna Wieluńska. Okolice Mykanowa leżą w pobliżu przełomu rzeki Warty przez wypiętrzenia jurajskie pod Częstochową, który oddziela Wyżynę Wieluńską od ciągnącego się na południowy wschód pasma Wyżyny Częstochowskiej.

Pośród lokalnych cieków wodnych najznaczniejszy to rzeka Kocinka (Białka), zwana w przeszłości niekiedy Czarną Okszą (od jej dopływu) - a przede wszystkim Trzcbką lub Trebczą (od miejscowości Trzebka, gdzie wspomniana rzeczka uchodzi do Liswarty). Kocinka przepływa przez zachodnie krańce gminy, zbierając wody niesione przez strumienie Skawica i Tylinka. We wschodniej części gminy, w okolicy Grabowej, początki bierze Struga, niewielki lewobrzeżny dopływ Warty. Obszary położone na wschód od linii wyznaczonej przez rzekę Kocinkę zajmują tak zwane Pagóry Mykanowskie. Najwysze z tych wzniesień, koło Mykanowa i Borowna, osigają wysokość 260 m. npm.

Na zachód od Kocinki zalegają Pagórki Kłobuckie, ale tereny przy samej rzece oraz w widłach Kocinki i Sękawicy, nazywa się niekiedy Równiną Kocińską.

Przez grunty gminy Mykanów przebiega jedna z najważniejszych arterii samochodowych w Polsce - droga szybkiego ruchu (w przyszłości autostrada Bałtyk-Adriatyk) DK-1 (E-75), prowadząca z Cieszyna do Gdańska Z południa na północ prowadzi też droga krajowa z Częstochowy, przez Wolę Kiedrzyńską, Lubojnę, Radostków, Cykarzew i Stary Broniszew do Lodzi. To połączenie drogowe bliżej naszych czasów zastąpiło staropolski gościniec z Brzeźnicy do Częstochowy. Dodatkowo teren gminy pokrywa sieć dróg lokalnych utwardzonych o łącznej długości 65 km.

Południkowy przebieg posiada też przebiegająca przez Radostków, Mykanów i Cykarzew linia kolejowa z Częstochowy do Chorzewa Siemkowic Kolej tę uruchomiono przed II wojną światową (24 kwietnia 1939 r), aby połączyć starą Drogę Żelazną Warszawsko-Wiedeńską z tak zwaną magistralą węglową Śląsk - Porty.

Większość obszaru gminy Mykanów, w jej centralnym i południowo-wschodnim fragmencie, zajmują gęsto dziś rozlokowane osiedla wiejskie oraz związane z nimi tereny uprawne. Na rubieżach północnych, w okolicach Starego Kocina, Broniszewa i Jamna, występują obszary zwarcie zalesione, będące pozostałocią po dużych kompleksach leśnych zalegających przed wiekami w dorzeczu górnej Warty i Listwarty Dzisiejszy krajobraz okolic Mykanowa jest efektem darów przyrody oraz długotrwaych procesów społeczno-gospodarczych, które przez dziesiątki stuleci przeobrażały ten fragment polskiej ziemi.

Charakter gminy jest rolniczy - świadczy o tym powierzchnia użytków rolnych - jest to aż II 410,00 ha, grunty orne stanowi tu 10 395,00 ha Liczba gospodarstw rolnych - 3 226, a działek do 1 ha - 2 071. Przeważają gospodarstwa do 5 ha - jest ich 2 570. Gospodarstw o powierzchni powyżej 10 ha jest - 100. Przeważa uprawa zbóż i hodowla trzody chlewnej.

Na terenie gminy działają głównie prywatne podmioty gospodarcze:

• działa 520 zakładów przemysłowych, największe to:

  Wkręt-Met" - produkujący zamocowania budowlane,

  "Hemar" - wytwarzający zabawki.

  Pozostałe to głównie zakłady cholewkarskie i szewskie;

• 80 zakładów działa w branży budownictwa;

• 50 świadczy usługi transportowe;

• 360 podmiotów działa jako handlowe i gastronomiczne

Funkcjonują także zakłady produkcyjne w branży spożywczej, takie jak:

• piekarnie, masarnie, makaroniarnie, ciastkarnie, przetwórstwo warzyw i owoców oraz zakłady usługowe.

Działają ponadto:

• Bank Spółdzielczy w Mykanowie

• Gminna Spółdzielnia "Samopomoc Chłopska" Mykanów

• Spółdzielnia Usług Technicznych "SUR1TEX" w Starym Cykarzewie.

Infrastruktura gminy zachęca do osiedlania się tutaj Wszystkie miejscowości gminy w 99% wyposażone są w sieć wodociągów. Wybudowano oczyszczalnię ścieków, w budowie jest kanalizacja sanitarna Sieć gazowa zabudowana jest we wszystkich głównych ciągach ulic Na terenie całej gminy funkcjonuje sieć telefoniczna, do której przyłączono już ponad 3000 abonentów. Są już możliwości posiadania stałych łącz internetowych. Nasze dzieci uczą się w 9 szkołach podstawowych i 4 gimnazjach. Placówki wyposażone są w pracownie komputerowe Większość budynków jest ocieplona i posiada nowoczesne kotłownie Funkcjonuje 5 bardzo dobrze wyposażonych przedszkoli. Służba zdrowia to 5 Niepublicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej Kierownicy placówek poszerzają bazę usług świadczonych przez specjalistów.